Quan điểm cá nhân về hệ thống trường chuyên

Theo e hiểu thì trường chuyên THPT ở nước ta nôm na là trường THPT chọn, trường điểm của 1 tỉnh, của 1 thành phố trực thuộc TW… Và 1 số tỉnh, thành phố lớn có hơn 1 trường chuyên, ví dụ như Hà Nội có nhiều trường chuyên THPT (sau khi sát nhập Hà Tây).
Em nhận định theo 3 khía cạnh:

Thứ nhất: Về tâm lý, văn hóa học sinh, phụ huynh Việt.

Trường chuyên THPT từ trước tới hiện tại là trường mà trong mắt đa số phụ huynh và Sĩ Tử Việt là trường số 1 về chất lượng, là ngôi trường của niềm khát khao mơ ước và tự hào của bao thế hệ học trò, được học và khoác trên mình bộ đồng phục trường chuyên không chỉ là niềm tự hào của chính học sinh mà còn là niềm hãnh diện của cả gia đình. Thường học trường chuyên thì đa phần học sinh có đầu vào tốt hơn hẳn các trường THPT khác của cùng 1 tỉnh or 1 vùng. Nhưng chưa chắc học trường chuyên ra đời 100% thành công hơn trường thường hay trường làng. Tuy vậy với tâm lý ăn sâu bao đời (đặc biệt là vùng quê VN) thì việc bán trường chuyên là điều không ai mong muốn và tốp người này họ sẽ phản đối việc đó và cho là khờ khạo. Hơn nữa với tâm lý học trò mới tốt nghiệp cấp 2 thì các bạn ấy không thể suy nghĩ sâu xa được vấn đề kinh tế, chính trị, XH được mà vẫn đang lứa tuổi dậy thì sẽ có tính bộc phát cá tính hơn thua hơn.

Thứ 2: Về mặt quản lý nhà nước và ngân sách quốc gia.

Trường chuyên là trường chọn của 1 tỉnh, 1 thành phố trực thuộc TW thì có thể dễ hiểu là nó ngốn ngân sách của tỉnh, của thành phố trực thuộc TW hơn hẳn các trường thường vì e nghĩ đã là trường đầu tàu của 1 địa phương thì cơ sở hạ tầng, chế độ giáo viên, nhân viên nhà trường, chế độ khen thưởng giáo viên, học sinh…vv sẽ ở mức tốn kém hơn trường thường. Nếu chất lượng đầu ra của trường chuyên về mặt đào tạo thực sự được nhiều nhân tài cả đức và trí không nổi trội hơn hẳn trường thường thì mọi thứ mang nghĩa của “Chuyên” đều vô nghĩa.

Thứ 3: Về mặt tiêu cực của xã hội nhen nhóm từ ghế nhà trường “Chuyên”:

Theo quan điểm của em thì ở bất kể trường chuyên nào của các tỉnh thành trong cả nước thì luôn tồn tại song hành những bạn học sinh đầu vào đạt giỏi theo chuẩn của trường đó và có cả những cậu ấm cô chiêu của quan chức lẫn con nhà giàu chạy vào ngồi ghế trường chuyên để đạt kỳ vọng đẳng cấp của phụ huynh. Việc này cũng tạo ra bất công của xã hội và cho chính các em bị loại vì những suất ngoại giao này. Nhưng nó cũng mang lại 1 mặt tích cực đó là, để các bạn học sinh tự lực vào được trường chuyên thấy rằng “môi trường xã hội VN đã không công bằng từ ghế nhà trường, mà nhà trường này lại là ngôi trường số 1 của địa phương”. Vì thế ít nhiều sẽ hình thành suy nghĩ tích cực cho các bạn học giỏi tự lực kia là phải cố gắng hơn nữa để sau này ra đời xây dựng đất nước, lãnh đạo đất nước dù ở ngành nào cũng có tâm hơn, lựa chọn nhân tài không để các hạt sạn như các bạn cậu ấm cô chiêu kia lọt vào trường chuyên chung với mình.

NOTE: Bản thân em hồi 2003-2004 cũng muốn thi vào trường chuyên THPT Phan Bội Châu- Nghệ An, nhưng không thi mặc dù tương đối thông minh chỉ vì sống ở trường làng nên tự ti hơn các bạn thị xã và thành phố. Là người tiến bộ và tân thời em nghĩ ngành giáo dục VN ở mọi cấp nên tư nhân hóa song hành với công lập để có môi trường đa dạng và cạnh tranh.

Nếu bán trường chuyên thì cơ hội cho con em giỏi nhà nghèo ít hơn nhưng ngược lại thúc đẩy phụ huynh nghèo sẽ cố gắng làm giàu hơn nếu muốn con mình học trường tốt và hạn chế tiêu cực xin cho hơn.

Rất mong được sự cmt phản hồi đa chiều. Trân trọng /./